Koffie hoeft niet te klagen over belangstelling in de afgelopen jaren. Koffie is gezond; koffie is ongezond. De discussie gaat de afgelopen tijd van links naar rechts. Om met de eerste conclusie te beginnen: het klopt allebei, maar het is wel goed om goed aan te geven waar koffie nu precies ophoudt met het afgeven van een gezonde stimulans en waar het ongezond begint te worden.

Het beste wat je als relatieve buitenstaander daarbij kan doen is je gezonde verstand gebruiken. De hele dag door koffie drinken is niet goed voor je, terwijl koffie op zich zelf gezond is. Houd het bij maximaal 4 kopjes per dag, dan heb je wel profijt van de voordelen. Waar we het dan over hebben? Koffie bevat een flinke hoeveelheid antioxidanten die celbeschadiging voorkomen. Celstructuren als DNA en eiwitten zijn daarbij inbegrepen. In de juiste hoeveelheden staat koffie er daarnaast bekend om dat het oxidatieve stress aanpakt.

Zijn er alternatieven? Genoeg. Veel vruchten en bessen hebben meer antioxidanten in zich dan koffie. Maar wie eet er genoeg bessen op een dag, laat staan fruit in het algemeen? En wie neemt er bessen mee naar werk om toch maar aan de gezondheid te werken? Koffie op werk is er echter genoeg en ook uit koffieautomaten komt koffie die dezelfde hoeveelheden bevatten. Wel is het in stressvolle banen oppassen met het aantal bakken.

Het is namelijk precies wat we bedoelen met het evenwicht tussen gezonde en ongezonde effecten van koffie. Onder de aanbevolen hoeveelheid wordt stress tegengegaan. Daarboven kan te veel koffie stressverhogend werken, in grote hoeveelheden zelfs resulterend in angstgevoelens.

Voor vrouwen liggen deze grenzen nog wat subtieler. Sommige studies tonen aan dat het drinken van koffie zorgt voor een verlaagde kans op depressies. Daar tegenover staat weer dat zwangere vrouwen wordt afgeraden om meer dan een kopje te drinken, aangezien dit slecht voor de baby kan zijn. Uiteraard kan door borstvoeding ook cafeïne terecht gekomen bij baby’s, die dan onrustig kunnen worden.

Het evenwicht tussen goede en minder goede eigenschappen, zoals boven beschreven, kent wel een belangrijke opmerking. Het is afhankelijk van je zetmethode. Filterkoffie, verse bonenkoffie op werk en fresh brew laten de goede stoffen terecht komen in je kopje koffie. Ongefilterde koffie, zoals Turkse koffie, espresso of koffie uit een cafétiere zorgen voor caféstol in het lichaam. Caféstol zorgt voor meer cholesterol in het bloed, en die stof kennen we maar al te goed als stimulans voor hart- en vaatziekten. Het Voedingscentrum houdt het dan ook op een maximum van een kopje van ongefilterde koffie.

Voorkom je door het opvolgen van soorten en hoeveelheden koffie de besproken aandoeningen. Dan kan niet zo sterk worden gezegd. Echter, de gecombineerde studies tonen aan dat mensen die de ziekten niet krijgen aan de gezonde kant van de streep stonden in hun koffiegebruik. Dus neem lekker wat fruit mee naar werk, en drink er een paar koppen koffie bij, verspreid over de dag.